Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk.
Laboratuvar Bilgileri
- Yeni Kod: BIO5511
- SUT Kodu: L101820
- Eski Kod: HR0137
- Kategori: Biyokimya
- Numune Türü: Serum
- Numune Kabı: Sarı Kapak
- Çalışma Günü: Her gün
- Önemli Kriter: Çalışma gününde laboratuvarımızda kabul edilen testler, bir sonraki çalışma programında işleme alınacaktır.
- Raporlama Tarihi: 2 gün sonra 18:00
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. Testi Nedir?
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk., laboratuvar ortamında değerlendirilen bir biyokimya testidir. Değerlendirme çoğu zaman serum örneği üzerinden planlanır.
- Tam Adi: Büyüme Hormonu (Somatotropin, İnsan Büyüme Hormonu)
- Kisaltmasi: GH / hGH
- Neyi Ölçer: Hipofiz bezinin ön lobundan salgilanan büyüme hormonunun kandaki düzeyini ölçer. GH, çocuklarda lineer büyümeyi saglar; yetiskinlerde ise protein sentezi, yag metabolizmasi, kas kütlesi ve kemik yogunlugu üzerinde etki gösterir. Pulsatil olarak salgilanir ve gün içinde büyük dalgalanmalar gösterir.
Bu testin klinik anlamı; istem nedeni, hastanın yakınmaları, yaşı, eşlik eden hastalıkları, kullanılan yöntem ve diğer laboratuvar bulguları ile birlikte değerlendirilir. Bu nedenle sonuç, tek başına değil, bütüncül tıbbi çerçeve içinde yorumlanmalıdır.
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. Hangi Durumlarda İstenir?
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. testi, hekim tarafından klinik gereklilik görülen durumlarda istenebilir. İstem gerekçesi hastanın mevcut tablosuna göre değişebilir.
- Çocuklarda büyüme geriliGi arastirmasi
- GH eksikligi süphesi (çocuk ve yetiskin)
- Akromegali veya gigantizm süphesi
- Hipofiz tümörü degerlendirmesi
- GH replasman tedavisi takibi
- GH stimülasyon veya supresyon testleri öncesi bazal deger
Aynı test farklı hastalarda farklı klinik sorulara yanıt aramak amacıyla kullanılabildiği için, nihai değerlendirme her zaman kişisel tıbbi öykü ve muayene bulguları ile birlikte yapılmalıdır.
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. Testi Öncesi Hazırlık
Hazırlık gereksinimi; testin türüne, numune yapısına ve laboratuvarın çalışma kurallarına göre değişebilir. Test öncesinde laboratuvarın ve hekimin verdiği talimatlar esas alınmalıdır.
- Açlik gereklidir (en az 10–12 saat). Glukoz alimi GH’yi baskilar.
- Sabah erken saatlerde numune alinmalidir.
- Yogun egzersizden kaçinilmalidir (egzersiz GH’yi artirabilir).
- Stres GH düzeyini yükseltebilir; hasta dinlenmis olmalidir.
- Dinamik testler (stimülasyon/supresyon) planlaniyorsa hekimin talimatina uyulmalidir.
Kullanılan ilaçlar, takviyeler, yakın dönemde geçirilen hastalıklar ve eşlik eden kronik durumlar sonucun yorumlanmasını etkileyebileceği için sağlık profesyoneli ile paylaşılmalıdır.
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. Testi Nasıl Yapılır?
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. testi, uygun biyolojik örnek alındıktan sonra laboratuvarın belirlediği yöntemle çalışılır. Numunenin doğru zamanda, uygun kapta ve uygun taşıma koşullarında ulaştırılması test kalitesi açısından önem taşır.
- Numune Türü: Serum
- Numune Kabı: Sarı Kapak
- Çalışma Günü: Her gün
- Önemli Kriter: Çalışma gününde laboratuvarımızda kabul edilen testler, bir sonraki çalışma programında işleme alınacaktır.
- Raporlama Tarihi: 2 gün sonra 18:00
- Numune Tipi: Venöz kan (serum)
- Numune Alimi: Koldan standart kan alma islemiyle yaklasik 5 mL kan alinir.
- Yöntem: Immünoassay (kemilüminesans)
- Sonuç Süresi: 1–2 is günü
- Dinamik Testler:
– GH stimülasyon testi: Insülin, arginin, klonidin veya glukagon verilerek GH yaniti ölçülür (GH eksikligi tanisi)
– GH supresyon testi (OGTT): 75 g oral glukoz yüklemesi sonrasi GH ölçümü (akromegali tanisi)
Bazı durumlarda örnek kalitesi, numune miktarı, taşıma süresi veya teknik tekrar gereksinimi raporlama süresini ve sonucun güvenilirliğini etkileyebilir.
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. Testi Kaç Günde Çıkar?
Mevcut laboratuvar bilgisine göre bu test için raporlama süresi: 2 gün sonra 18:00 şeklindedir.
Numunenin kabul zamanı, laboratuvarın çalışma planı, resmi tatiller veya gerektiğinde tekrar çalışma gibi etkenler sonucu etkileyebileceği için en güncel bilgi rapor tarihi üzerinden değerlendirilmelidir.
Referans Değerleri ve Sonuçların Değerlendirilmesi
Bazal (Rastgele) GH
| Grup | Deger Araligi |
|---|---|
| Yetiskin erkek | 0,01 – 0,97 ng/mL |
| Yetiskin kadin | 0,01 – 3,61 ng/mL |
| Çocuklar | Degisken (pulsatil salgilanma nedeniyle) |
GH Stimülasyon Testi Sonrasi
| Sonuç | Yorum |
|---|---|
| Pik GH > 10 ng/mL | Normal yanit |
| Pik GH 5–10 ng/mL | Kismi GH eksikligi |
| Pik GH < 5 ng/mL | Agir GH eksikligi |
GH Supresyon Testi (OGTT) Sonrasi
| Sonuç | Yorum |
|---|---|
| GH < 1 ng/mL (veya < 0,4 ng/mL yeni kriterler) | Normal supresyon |
| GH > 1 ng/mL | Akromegali düsündürür |
> *Not: Referans degerleri laboratuvarlar ve kullanilan kitlere göre degisebilir.*
Referans bilgileri; kullanılan yöntem, yaş grubu, biyolojik örnek tipi ve laboratuvar standardına göre değişebileceğinden, rapor üzerinde yer alan laboratuvar yorumu esas alınmalıdır.
Growth (Büyüme) Hormon (GH), 45. dk. Sonucu Nasıl Yorumlanır?
Test sonucu tek başına kesin tanı koydurmaz. Sonuç; klinik bulgular, diğer laboratuvar verileri ve gerekli görüldüğünde ek incelemeler ile birlikte değerlendirilir.
GH Yüksekligi
- Akromegali (yetiskinlerde GH salgilayan hipofiz adenomu)
- Gigantizm (çocuklarda — epifiz plaklari kapanmadan önce)
- Ektopik GHRH salgilayan tümörler (nadir)
- Stres, egzersiz, açlik (gecici fizyolojik yükselme)
- Diyabetik ketoasidoz
- Böbrek yetmezligi
- Malnütrisyon
GH Düsüklügü
- GH eksikligi: Hipofiz tümörü, cerrahi, radyoterapi, konjenital hipopitüitarizm
- İzole GH eksikligi (çocuklarda idiyopatik boy kisaligi)
- Panhipopitüitarizm
- Obezite (GH salinimi fizyolojik olarak baskilanir)
Özellikle sınırda, düşük düzeyli veya beklenmeyen sonuçlarda klinik korelasyon gerekir. Gerektiğinde tekrar test, panel değerlendirmesi veya ek laboratuvar incelemeleri planlanabilir.
Testin Sınırlılıkları
Her laboratuvar testinde olduğu gibi bu incelemenin de bazı sınırlılıkları vardır. Sonuç; örnek kalitesi, örnekleme zamanı, taşıma koşulları ve klinik bağlamdan etkilenebilir.
- Tek bir laboratuvar sonucu, klinik çerçeve dışında eksik yorumlanabilir.
- Uygun olmayan numune kalitesi sonucun güvenilirliğini azaltabilir.
- Gerektiğinde ek testler olmadan tek başına karar vermek yanıltıcı olabilir.
Olası Riskler
Risk çoğunlukla numune alma ve numune yönetimi süreci ile ilişkilidir. Testin kendisinden çok, örneğin alınması ve uygun koşullarda çalışılması önem taşır.
- Kan alma islemi güvenlidir; hafif agri, morarma olabilir.
- GH pulsatil salgilanir; tek bir rastgele ölçüm tanisal degildir. Dinamik testler (stimülasyon/supresyon) gereklidir.
- GH eksikligi tanisinda en az iki farkli stimülasyon testi ile dogrulama önerilir (insülin tolerans testi altin standarttir).
- Akromegali tanisinda OGTT sirasinda GH supresyonu en güvenilir yöntemdir.
- IGF-1 düzeyi GH’nin biyolojik etkisinin en iyi yansiticidir ve tarama amaçli IGF-1 tercih edilir.
- Obezite GH salinim baskilar; bu durum yanlis düsük sonuçlara yol açabilir.
- Çocuklarda büyüme egrisi ve kemik yasi ile birlikte degerlendirilmelidir.